أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
470
قانون ( فارسى )
بهترين موقع اماله مواقع سرماست ، منظور از موقع سرما همان سردى پگاه و خنكى شامگاه است تا كمتر مزاحم باشد . تپش قلب ، غش كردن و حمام رفتن ممكن است خلطها را برانگيزاند و از هم جدا سازد . كار اماله آن است كه خلطهاى گرد آمده و متوقف شده را بكشاند ، پس غالبا مطلوب نيست كه قبل از اماله بحمام روند . كسانى كه زخم و جراحت ( عقر ) در روده دارند و به علت تب يا بيمارى ديگر به اماله نياز پيدا مىكنند و بيم آن دارند كه اماله متوقف شود ، بايد گاورس گرم شده را بر مقعد و ناف و اطراف ناف بگذارند « 258 » . فصل هيجدهم - داروهاى مالشى ( اطليه ) « 259 » داروهاى مالشى خود را مستقيما به خود بيمارى مىرسانند « 260 » ممكن است داروئى كه جهت معالجه به كار مىبريم ، داراى نيروى لطيف يا نيروى متراكم ( غليظ ) باشد و ما بيشتر به لطيف آن نيازمند باشيم . اگر لطيف و غليظ دارو در يك حد برابر باشند ، وقتى آن دارو را ضماد مىكنيم بخش لطيف آن نفوذ مىكند و متراكمش متوقف مىگردد . بخشى كه نفوذ مىكند فائدهاى مىرساند . به اين جهت گشنيز را همراه قاووت بر خنازير مىگذاريم . ضماد و ماليدنىها همانند هستند ولى ضماد سيال نيست درحالىكه داروهاى ماليدنى سيال هستند و غالبا آنها را بوسيله يك تكه پارچه استعمال مىكنند . هرگاه مالش دارو بر اندامهاى اصلى مانند كبد و قلب مورد نظر باشد و مانعى وجود نداشته باشد ، پارچه قماش را با دود عود خام اندوده مىكنيم تا چنان عطرى به داروهاى ماليدنى دهد كه براى اندامهاى اصلى مطبوع باشد .
--> ( 258 ) - نسخه انگليسى : « اگر در موارد التهاب و زخم معده اماله به منظور تخفيف تب يا ساير ناراحتىها تجويز شود ، ناحيهء اطراف مقعد و ناف بايد با دانههاى گاورس گرم ضماد شود تا حتباس اماله صورت نگيرد » ( 259 ) - نسخه انگليسى : « كاربردهاى موضعى » . ( 260 ) - نسخه انگليسى : « كاربرد موضعى روغنها ( و مشمعها ) يكى از طرق درمانى است كه در آن دارو مستقيما با محل بيمارى در تماس است » .